06/08/2026
📊📈 ตอกย้ำตลาดคาร์บอนภาคสมัครใจไทย 2569 📊📈
🌱🌳 เมื่อผู้ซื้อไม่ได้มองแค่ “ราคา” แต่มองหา “คุณภาพ” 🌱🌳
.
อบก. เปิดผลสำรวจตลาดคาร์บอนภาคสมัครใจประเทศไทย ปี 2569 (The 2026 Thailand's Voluntary Carbon Market Outlook) จากผู้ตอบแบบสอบถาม 244 ราย ครอบคลุม 224 องค์กร ชี้ว่าตลาดคาร์บอนไทยกำลังเข้าสู่จุดเปลี่ยนสำคัญ จากเดิมที่ผู้ซื้อให้น้ำหนักกับราคาถูกและปริมาณมาก เปลี่ยนมาให้ความสำคัญกับคุณภาพและความน่าเชื่อถือของคาร์บอนเครดิตมากขึ้น โดยกุญแจสำคัญคือการผลักดัน Premium T-VER ให้ใช้แพร่หลายในระดับอาเซียนและเชื่อมโยงตลาดระหว่างประเทศ เช่น CORSIA และ Article 6 เพื่อยกระดับไทยจากตลาดภาคสมัครใจสู่บทบาท ASEAN Carbon Market Hub จากรายงานผลการสำรวจฯ ได้สรุปประเด็นสำคัญที่ค้นพบ (Key Findings) ไว้ดังนี้
👉 องค์กรไทยเริ่มขยับตัว แต่ยังเดินหน้าอย่างระมัดระวัง
🔹 ร้อยละ 44 ขององค์กรที่ตอบแบบสำรวจมีแผนลดก๊าซเรือนกระจกและประกาศเป้าหมายชัดเจนแล้ว แต่เมื่อพูดถึงการใช้คาร์บอนเครดิต ส่วนใหญ่ยังมองเป็นแค่ "เครื่องมือเสริม" ไม่ใช่ทางออกหลัก โดยร้อยละ 35 วางแผนใช้คาร์บอนเครดิตชดเชยไม่เกินร้อยละ 20 ของเป้าหมายทั้งหมด เท่ากับว่าองค์กรยังให้น้ำหนักกับการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกจากต้นทางของตัวเองก่อนเป็นอันดับแรก ส่วนกลุ่ม SMEs แม้จะมีมากถึงร้อยละ 82 ที่สนใจตลาดคาร์บอน แต่ก็ยังไม่กล้าก้าวเข้าไปแบบเต็มตัว
👉 ฝั่งผู้ซื้อ: เลือกซื้อตรงกับผู้พัฒนาโครงการ เน้นป่าไม้ ยอมจ่ายแพงถ้าเครดิตดีมีคุณภาพ
🔹 ผู้ซื้อในตลาดส่วนใหญ่เลือกวิธีเจรจาซื้อขายกันโดยตรง (OTC) เป็นช่องทางหลัก และให้ความสนใจโครงการป่าไม้และเกษตรกรรมมากที่สุด ปริมาณที่ซื้อแต่ละครั้งส่วนใหญ่ยังอยู่ในระดับต่ำกว่า 5,000 ตันคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่าต่อปี เท่ากับว่าเป็นการซื้อแบบรายย่อยมากกว่ารายใหญ่ ที่น่าสนใจคือผู้ซื้อที่มีประสบการณ์ในตลาดแล้วเริ่มยินยอมจ่ายเพิ่มร้อยละ 10-20 จากราคาอ้างอิง เพื่อแลกกับเครดิตคุณภาพสูง สะท้อนว่าเงื่อนไข "ของดีมีราคา" เริ่มเป็นที่ยอมรับในตลาดนี้แล้ว แม้ทิศทางความต้องการจะเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ แต่อุปสรรคสำคัญที่ผู้ซื้อยังเจอคืองบประมาณที่จำกัดขององค์กร และเครดิตที่มีขายมักไม่ตรงกับความต้องการ
👉 ฝั่งผู้พัฒนาโครงการ: เดินหน้าพลังงานหมุนเวียน แต่เริ่มเก็บคาร์บอนเครดิต รอราคาดี
🔹 ผู้พัฒนาโครงการส่วนใหญ่ยังทำโครงการคาร์บอนเครดิตประเภทพลังงานหมุนเวียนเป็นหลัก และมีแนวโน้มจะพัฒนาโครงการเพิ่มขึ้นอีก แต่พฤติกรรมที่เปลี่ยนไปคือ หลายรายเริ่มเก็บคาร์บอนเครดิตไว้ขายหรือใช้เองในอนาคต แทนที่จะรีบขายทันทีเหมือนก่อน เหตุผลหลักคือรอดูทิศทางราคาในตลาดภาคบังคับหรือภาคทางการที่กำลังจะเกิดขึ้น และคาดว่าราคาน่าจะปรับตัวสูงขึ้น ส่วนอุปสรรคที่ผู้พัฒนาโครงการเจอคือหาผู้ซื้อไม่ได้ หรือคาร์บอนเครดิตที่ผลิตได้ไม่ตรงกับความต้องการของตลาดหรือผู้ซื้อ บวกกับต้นทุนค่าตรวจสอบและทวนสอบ (MRV) ที่ยังสูงอยู่
👉 คนส่วนใหญ่ยัง "ดูอยู่" ไม่ใช่ "เล่นจริง"
🔹 จุดที่น่าสนใจคือ ตลาดคาร์บอนภาคสมัครใจของไทยตอนนี้ยังเต็มไปด้วยคนที่ "กำลังศึกษา" มากกว่าคนที่ลงมือทำจริง โดยร้อยละ 79 ขององค์กรที่ตอบแบบสำรวจยังอยู่ระหว่างศึกษาข้อมูล และคาดว่าจะตัดสินใจเข้าตลาดภายใน 1-3 ปีข้างหน้า บทบาทที่กลุ่มนี้สนใจมากที่สุดคือการเป็นผู้ซื้อหรือใช้คาร์บอนเครดิต และการเป็นผู้พัฒนาโครงการ อุปสรรคที่ทำให้ยังไม่กล้าตัดสินใจมี 3 เรื่องหลัก ได้แก่ ขาดความรู้ในการพัฒนาและขึ้นทะเบียนโครงการ ต้นทุนการทวนสอบที่สูง และการเข้าถึงแหล่งเงินทุนที่ยังจำกัด
👉 ปัญหาคาใจตลาด: "คนขายอยากได้แพง คนซื้ออยากได้ถูก"
🔹 นี่คือปัญหาที่สรุปภาพตลาดคาร์บอนไทยได้ชัดที่สุด ผู้พัฒนาโครงการต้องการความมั่นใจเรื่องราคาและมีคนซื้อแน่นอนก่อนจะลงทุน แต่ผู้ซื้อกลับอยากรอให้คาร์บอนเครดิตถูก ๆ ผลิตออกมาสำเร็จก่อนค่อยตัดสินใจซื้อ ผลคือทั้งสองฝ่ายต่างรอกันอยู่ และจับคู่กันไม่ลง ทางออกที่รายงานฉบับนี้เสนอไว้คือ ตลาดต้องการสัญญาซื้อขายล่วงหน้า (Forward Contract) เพื่อให้ผู้ขายมั่นใจว่ามีคนรับซื้อแน่นอน และผู้ซื้อก็มั่นใจว่าจะได้คาร์บอนเครดิตตามที่ตกลงไว้ ช่วยปิดช่องว่างระหว่างสองฝ่ายที่ยังจับมือกันไม่ได้ในตอนนี้
.
ภาพรวมจาก Key Findings บอกเราว่า ตลาดคาร์บอนไทยกำลังตื่นตัว มีคนสนใจเยอะขึ้นทั้งฝั่งซื้อและฝั่งขาย แต่ยังเป็นตลาดของ "คนที่กำลังเตรียมตัว" มากกว่า "คนที่ลงมือทำแล้ว" ตัวเร่งสำคัญที่จะทำให้ตลาดขยับไปอีกขั้นคือ Premium T-VER ที่จะช่วยเชื่อมไทยกับตลาดต่างประเทศ การมีกลไกภาคบังคับภายใต้ร่าง พ.ร.บ. การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ และกลไกอย่างสัญญาซื้อขายล่วงหน้า ที่จะช่วยแก้ปัญหาช่องว่างราคาระหว่างผู้ซื้อกับผู้ขายให้แคบลง
SOURCE: "ประเด็นสำคัญที่ค้นพบ (Key Findings)" รายงานผลสำรวจตลาดคาร์บอนภาคสมัครใจประเทศไทย ปี 2569 (The 2026 Thailand's Voluntary Carbon Market Outlook), องค์การบริหารจัดการก๊าซเรือนกระจก (องค์การมหาชน), https://carbonmarket.tgo.or.th/index.php?lang=TH&mod=ZG93bmxvYWQ=&action=ZGV0YWls¶m=NTQ=
------------------------------------------
#อบก #องค์การบริหารจัดการก๊าซเรือนกระจก
#ก๊าซเรือนกระจก #โครงการลดก๊าซเรือนกระจก
#คาร์บอนเครดิต
#ตลาดคาร์บอน #ตลาดคาร์บอนไทย
ดูน้อยลง
