04/10/2026
เมื่อ สสส. เปลี่ยนไป จะกลายเป็นสำนักงานฯ ที่รอวันปิดจบไม่ต่างจะหน่วยงานราชการปกติ เราจะเอาแบบนี้หรือ
ฝากอดีต 4 นายกฯ อย่าทำให้สิ่งดีๆ จากนโยบายของท่านพังลงเพราะนายกฯ คนนี้
จากที่พรรคภูมิใจไทย เสนอแก้กฎหมาย 4 กองทุน มุ่งเป้าแก้ไขแหล่งที่มาของงบประมาณ สสส. และไทยพีบีเอส กองทุนกีฬา และ กองทุนผู้สูงอายุ โดยบรรจุไว้ในนโยบายรัฐบาล แต่อ่านแล้วก็งง แค่ทำให้เป็นไปตามวินัยการเงินการคลัง หรือ ??
• กฎหมาย สสส. เกิดปี 2544 รัฐบาลนายกฯ ทักษิณ (1) เพราะต้องการสร้างนวัตกรรมงบประมาณทางสุขภาพ ที่มีจุดเริ่มจากโครงการ 30บาทรักษาทุกโรค และนโยบาย “สร้างนำซ่อม” ควบคู่กันไป
• กฎหมายไทยพีบีเอส เกิดปี 2551 รัฐบาลนายกฯ สุรยุทธ์ เพราะต้องการแก้ไขการเมืองแทรกแซงสื่อ ให้สื่อมีอิสระรับใช้ประโยชน์สาธารณะ เหมือนบีบีซี หรือ NHK จึงยืมแนวคิด สสส. มาใช้เป็นแหล่งงบประมาณตรง
• กองทุนกีฬา มีกฎหมายตั้งแต่ปี 2542 (นายกฯ ชวน) แต่ได้แก้กฎหมายเพิ่มแหล่งที่มาของรายได้จากภาษีสุรายาสูบปี 2558 รัฐบาลนายกฯ ประยุทธ์ เพราะจะได้สนับสนุนกีฬาที่ต่อเนื่อง ไม่ต้องเปลี่ยนไปมาตามรัฐบาล
• กองทุน ผู้สูงอายุ มีกฎหมายตั้งแต่ปี 2546(นายกฯทักษิณ) แต่ได้แก้กฎหมายเพิ่มแหล่งที่มาของรายได้จากภาษีสุรายาสูบปี 2560 รัฐบาลนายกฯ ประยุทธ์ เพราะปัญหาสังคมผู้สูงอายุ จะมีหลักประกันว่าผู้สูงอายุจะได้มีเบี้ยยังชีพที่ต่อเนื่อง
ทั้ง 4กองทุน ตั้งมาเพื่อภารกิจที่ชัดเจนเฉพาะเจาะจง เพื่อให้ต่อเนื่อง ไม่ถูกแทรกแซงจากการเมือง โดยมีกลไกบริหารของตนเอง เรียกว่าองค์กรที่อยู่ภายใต้กำกับของรัฐบาล (มีนายกฯมาเป็นประธาน) และรัฐสภา(มีการรายงานผลงานประจำปี) ไม่ใช่กลไกภายใต้นโยบายที่เปลี่ยนไปมาของรัฐบาลและสภาฯ และเป็นวัตถุประสงค์ไม่เกี่ยวการเมืองใดๆ อีกทั้ง ประเทศได้ประโยชน์จากการลดการดื่มสุราเบียร์ไวน์ และลดการสูบบุหรี่ เพราะเมื่อเพิ่มภาษี ทำให้ราคาเพิ่ม ทำให้คนลดการดื่มที่ไม่จำเป็นลง เรียกว่าได้ประโยชน์ 3 ต่อ มีคนเสียประโยชน์ คือ ฝ่ายธุรกิจขนาดใหญ่นั่นเอง
ดังนั้น สามารถพูดได้ไหมว่า รัฐบาลอนุทิน ต้องการกินรวบลดความเข้มแข็งของภาคประชาสังคมด้านสุขภาพ ลดพลังสื่อไทยพีเอสที่ตรวจสอบรัฐบาลแบบตรงๆ และไปเอื้อให้กับธุรกิจสุรายาสูบที่น่าจะได้ประโยขน์ เพราะทุกวันนี้ที่ขายเหล้าเบียร์ยากมาก รวมทั้งบุหรี่ไฟฟ้าก็คัดค้านจนนายกฯอนุทินต้องยอมกลับลำปฏิเสธไม่เอาบุหรี่ไฟฟ้า ทำให้ขัดใจนักการเมืองบางคนที่หมายมั่นว่าจะได้ประโยชน์ นี่เพราะกลไกภาคประชาสังคมที่ได้รับงบจาก สสส. และไทยพีบีเอส หรือไม่
คำถามคือ ถ้าเปลี่ยนแหล่งงบประมาณจากทางตรงจากภาษีเหล้าบุหรี่ เป็นงบรายจ่ายประจำปี สิ่งที่อาจจะเกิดคือ
1. สสส. ส่งแผนงบประมาณไปยังสำนักงบประมาณ เหมือนองค์กรอิสระ เริ่มจะมีใบสั่งจัดสรรงบประมาณแทรกแซงของฝ่ายการเมืองได้ตั้งแต่จุดนี้
2. เมื่อเข้าสภาฯ สส. แปรญัตติ จะตัด จะเพิ่ม ก็อาจมีเหตุการณ์หัวคิว ขอดูวงเงิน ของบเอาไปลงพื้นที่ตนเอง
3. ขั้นตอนการดำเนินการ แต่ละโครงการจะถูกต่อรองและของบไปดำเนินการจากสายรัฐบาลอีกครั้ง
ทุกวันนี้ สสส. ทำงบขึ้นมาแล้วผ่านการพิจารณาของบอร์ดของ สสส. และรายงานต่อสภาผู้แทนฯ และ สว. ทุกปี โดยมีกรรมการตรวจสอบภายใน และภายนอกอย่างเข้มข้น
เมื่อ สสส. เปลี่ยนไป ... สสส. ก็ไม่ต่างจากระบบราชการที่ทำตามวาระ ตามใบสั่ง เพราะไม่งั้นงบประมาณก็จะไม่ได้.. อาจถึงเวลา หมดกลไกภาคประชาสังคมที่เข้มแข็ง ฝ่ายธุรกิจต่อรองให้ลดการควบคุมเหล้า บุหรี่ เหลือแค่รักษา ส่งเสริมการขายได้แล้วป่วยไปรักษาเอา สิ่งที่เกิดขึ้นนี้ ไม่ใช่แค่เปลี่ยนแหล่งที่มาของงบ แต่คือเปลี่ยนหลักการของระบบงบประมาณที่มีภารกิจแก้ปัญหาโดยตรง โดยเฉพาะปัญหาพฤติกรรมของ สสส. ที่ทำหน้าที่สร้างเสริมสุขภาพ ในทุกกลุ่มเป้าหมายโดยเฉพาะกลุ่มเปราะบาง .. คิดว่า ก.สาธารณสุข ลำพังไหม จะสามารถขับเคลื่อนได้ไหม กิจกรรมสร้างสรรค์เด็กเยาวชน กิจกรรมที่ชุมชนมีแผนขับเคลื่อนด้วยตนเอง จะยังมีไหม เมื่อ สสส. เปลี่ยนไปทำงานแบบราชการ นั่นคือ ข้อกังวล และไม่เชื่อว่า การที่มีเหตุผลแค่ทำให้เป็นตามวินัยการเงินแค่นั้นจะใช่เหตุผลที่แท้จริง.. สิ่งที่รัฐบาลและนายกฯ ควรตอบคำถามสำคัญ ให้ได้ว่า
1.สสส. และไทยพีบีเอส มีปัญหาขัดวินัยการเงินตรงไหน อย่างไร
2.ระบบการงบประมาณพิเศษนี้ ตอบโจทย์ ปัญหาไหม มีปัญหาอะไรทำไมจึงต้องเปลี่ยน มีอะไรเบื้องหลัง เอื้อประโยชน์ใครไหม
3.จะมีการรับฟังความเห็นแบบเปิดการประชุมไหม หรือจะประชามติไหม หรือจะรวบรัด 15 วันรับฟังเป็นพิธีแล้วจบ เพราะมีใบสั่งมาแล้ว
4.ถ้าอ้างว่าเป็นนโยบายรัฐบาลประกาศไปแล้ว เกิดความสงสัยว่าหลายอย่างไม่ได้เป็นนโยบายก็เอามาทำ หรือหลายอย่างที่เป็นนโยบายก็เปลี่ยนแปลง หรือยกเลิกก็ทำได้ ใช่ไหม
สุดท้าย คำถามที่ต้องย้อนไปถามอดีตนายกทั้ง 4 คนว่า ท่านจะยอมให้สิ่งดีๆ เปลี่ยนหลักการใหญ่ไปหรือ ถ้ามีปัญหาจริงในทางการทำงานก็แก้ที่ระบบการงาน ใช่หรือไม่ ขอเรียกร้องให้ทั้ง 4 อดีตนายกฯ ช่วยให้ข้อคิดเห็นต่อประชาชนด้วย
ท่านสามารถร่วมแสดงความคิดเห็นได้ผ่านลิงค์นี้ โดยระบุเลขบัตรประชาชน: 👉สสส.: https://www.parliament.go.th/section77/survey_detail.php?id=632
ไทยพีบีเอส: https://www.parliament.go.th/section77/survey_detail.php?id=629
👉 กองทุนผู้สูงอายุ: https://www.parliament.go.th/section77/survey_detail.php?id=631
👉 กองทุนพัฒนากีฬาแห่งชาติ: https://www.parliament.go.th/section77/survey_detail.php?id=630
www.parliament.go.th