27/08/2026
THỊ TRƯỜNG SẦU RIÊNG: ĐỪNG ĐỔ LỖI, HÃY CÙNG CHỊU TRÁCH NHIỆM
Thị trường sầu riêng đang có nhiều ý kiến trái chiều.
Người cho rằng nông dân làm chưa tốt. Người nói thương lái ép giá. Người lo vựa ép hàng, thị trường thiếu minh bạch.
Nhưng trước khi trách nhau, hãy nhìn lại toàn bộ chuỗi giá trị của trái sầu riêng.
CHẤT LƯỢNG BẮT ĐẦU TỪ NGƯỜI NÔNG DÂN
Để có một trái sầu riêng ngon, đạt tiêu chuẩn, người nông dân phải chăm sóc cả năm.
Họ đối mặt với thời tiết, sâu bệnh, nấm bệnh, chi phí đầu tư và nhiều rủi ro khác.
Một nắng hai sương, họ đặt vào vườn cây công sức, vốn liếng và hy vọng.
Tuy nhiên, làm ra trái ngon không có nghĩa là chắc chắn bán được giá cao.
MỖI MẮT XÍCH ĐỀU CÓ VAI TRÒ
Sau người nông dân là cả một hành trình:
• Thu mua
• Phân loại
• Đóng gói
• Vận chuyển
• Xuất khẩu
• Phân phối
• Tiêu dùng
Chất lượng là điều kiện cần. Nhưng thị trường mới là nơi quyết định giá trị sản phẩm.
Trong chuỗi này:
• Người nông dân tạo ra sản phẩm.
• Thương lái giúp hàng hóa lưu thông.
• Vựa phân loại, đóng gói và kết nối nguồn hàng.
• Doanh nghiệp đưa sản phẩm đến thị trường.
• Người tiêu dùng quyết định giá trị cuối cùng.
Không có bất kỳ mắt xích nào, chuỗi giá trị cũng khó vận hành.
CẢM THÔNG, NHƯNG KHÔNG CHẤP NHẬN GIAN DỐI
Mỗi bên đều có khó khăn riêng.
Người nông dân chịu áp lực từ thời tiết, chi phí và giá cả.
Thương lái đối mặt với rủi ro vốn, hàng hóa và thị trường.
Vựa, doanh nghiệp chịu áp lực về tiêu chuẩn, vận chuyển và đầu ra.
Vì vậy, chúng ta không nên gặp khó khăn là lập tức đổ lỗi cho nhau.
Nhưng cảm thông không có nghĩa là chấp nhận sự thiếu minh bạch.
Những hành vi như:
• Trộn hàng kém chất lượng
• Khai gian chất lượng
• Cân thiếu
• Ép giá
• Gian dối nguồn gốc
• Cố tình làm sai tiêu chuẩn
• Làm ăn chụp giật
cần được loại bỏ.
Một hành vi gian dối không chỉ gây thiệt hại cho một người mua hoặc người bán. Nó còn làm ảnh hưởng đến uy tín của cả ngành sầu riêng Việt Nam.
CHẤT LƯỢNG PHẢI BẮT ĐẦU TỪ VƯỜN
Các vấn đề như bệnh trên cây, dư lượng thuốc, trái non, sượng, cháy múi, nhão múi và sâu bệnh không thể đến lúc thu mua mới quan tâm.
Chất lượng phải bắt đầu từ vườn.
Minh bạch phải bắt đầu từ giao dịch.
Trách nhiệm phải được thực hiện xuyên suốt chuỗi cung ứng.
Giá trị bền vững phải được xây dựng bằng niềm tin.
ĐỪNG HỎI “AI ÉP AI”, HÃY HỎI “LÀM GÌ ĐỂ TỐT HƠN?”
Thị trường sầu riêng không cần thêm những cuộc tranh luận xem ai sai trước.
Điều cần thiết hơn là cùng trả lời:
Làm thế nào để sầu riêng Việt Nam ngày càng chất lượng hơn, giao dịch minh bạch hơn và mọi người trong chuỗi đều có thể sống được bằng nghề?
Người nông dân cần có trách nhiệm với chất lượng.
Thương lái cần công bằng trong thu mua.
Vựa cần minh bạch trong phân loại.
Doanh nghiệp cần giữ uy tín với thị trường và người tiêu dùng.
Người mua, người bán cần tôn trọng hợp đồng và chữ tín.
Cơ quan quản lý cần tạo môi trường công bằng cho những người làm ăn chân chính.
HÃY CÙNG GIỮ UY TÍN CHO SẦU RIÊNG VIỆT NAM
Sầu riêng Việt Nam muốn đi xa không thể chỉ trông chờ vào một mùa được giá.
Chúng ta cần xây dựng một ngành hàng có:
• Chất lượng
• Chữ tín
• Trách nhiệm
• Sự minh bạch
Người nông dân, thương lái, vựa, doanh nghiệp và người tiêu dùng không phải là những bên đối đầu.
Chúng ta là những mắt xích trong cùng một chuỗi giá trị.
Một mắt xích yếu, cả chuỗi cùng chịu ảnh hưởng.
Một mắt xích gian dối, cả chuỗi mất niềm tin.
Hãy chia sẻ bài viết này nếu bạn đồng ý rằng thị trường sầu riêng cần sự minh bạch và trách nhiệm từ tất cả mọi người.
Hãy cùng nói không với gian dối, cân thiếu, ép giá và làm ăn chụp giật.
Đừng đổ lỗi cho nhau.
Hãy cùng nhau chịu trách nhiệm với trái sầu riêng Việt Nam.
— Trung Cavi và AI
